สารสนเทศภูมิปัญญาท้องถิ่น: วิถีแห่งชนนนทบุรี

นางสาวสุพดี  บรรจงแต้ม ผู้สรุปสาระสำคัญ

          สำนักบรรณสารสนเทศ  มหาวิทยาลัยสุโขทัยธรรมาธิราช  จัดการสัมมนาเรื่อง “สารสนเทศภูมิปัญญาท้องถิ่น: วิถีแห่งชนนนทบุรี” ซึ่งเป็นโครงการบริการวิชาการแก่สังคมด้านนนทบุรีศึกษา โดยมีการรวบรวมข้อมูลท้องถิ่นนนทบุรี และจัดทำเป็นหนังสือชุดนนทบุรีศึกษมี ๘ เล่ม  ห้องสมุดดิจิทัล และนิทรรศการเผยแพร่ความรู้  วิทยากร คือ  ศาสตราจารย์ ดร.วิจิตร  ศรีสอ้าน  นายกสภามหาวิทยาลัยสุโขทัยธรรมาธิราช  รองศาสตราจารย์ ดร.สมพร  พุทธาพิทักษ์ผล  ผู้อำนวยการสำนักบรรณสารสนเทศ  มสธ.  คุณลุงสมพงษ์  สกุลดิฐ์  เจ้าของสวนทุเรียนนนท์ บางกรวย คนดีศรีแผ่นดิน  คุณลุงชานิน  เฟื่องภักดี  ผู้บุกเบิกการคมนาคมขนส่งทางบก นนทบุรีฝั่งตะวันตก

          ศาสตราจารย์ ดร.วิจิตร  ศรีสอ้าน ได้แสดงปาฐกถาพิเศษเรื่อง  “บทบาทของ มสธ. กับนนทบุรีศึกษาเพื่อท้องถิ่น” โดยพูดถึง ๔ เรื่อง คือ

          เรื่องแรกพูดถึงภารกิจหลักของมหาวิทยาลัย ๔ ด้าน ได้แก่ การสอน การวิจัย การบริการทางวิชาการ และการทะนุบำรุงศิลปะวัฒนธรรม

          เรื่องที่สอง คือ “นนทบุรีศึกษาภูมิปัญญาท้องถิ่น” ซึ่งเป็นอาณาบริเวณศึกษา (Area Study) โดยใช้จังหวัดนนทบุรีเป็นอาณาบริเวณ เป็นภูมิปัญญาท้องถิ่น ซึ่งเป็นส่วนหนึ่งของภูมิปัญญาไทย ผลจากการศึกษาวิจัยได้มีการสร้างองค์ความรู้ท้องถิ่นในรูปของฐานข้อมูลทางวิชาการ และหนังสือชุดนนทบุรีศึกษา ๘ เล่ม  ได้แก่ เครื่องปั้นดินเผานนทบุรี ภูมินามอำเภอปากเกร็ด ท้องถิ่นปากเกร็ด วัดในอำเภอปากเกร็ด ภูมินามอำเภอไทรน้อย วัดในอำเภอไทรน้อย ภาพเก่าเล่าเรื่องบางบัวทอง วัดในอำเภอบางบัวทอง

          เรื่องที่สาม พูดถึงนนทบุรีศึกษากับการพัฒนาอุทยานการศึกษารัชมังคลาภิเษกของ มสธ. โดยวางแผนว่าในอุทยานควรจะมีเรื่องเกี่ยวกับ
          - นิทรรศการสะท้อนวิถีชีวิตและภูมิปัญญาท้องถิ่นนนทบุรี
          - การแสดงศิลปะและวัฒนธรรมท้องถิ่นนนทบุรีผ่านอเนกนิทัศน์และวิทยทัศน์
          - การแสดงไม้ดอกและไม้ประดับ
          - การแสดงไม้ผล : ทุเรียนนนท์ มี ๕ ตระกูล คือ ตระกูลทองย้อย กบ ก้านยาว กำปั่น และตระกูลลวง

          เรื่องที่สี่ พูดถึงคำขวัญประจำจังหวัดนนทบุรี คือ พระตำหนักสง่างาม ลือนามสวนสมเด็จ เกาะเกร็ดแหล่งดินเผา วัดเก่านามระบือ เลื่องลือทุเรียนนท์ งามน่าผลศูนย์ราชการ และวิทยากรท่านขอเพิ่มด้วย “สดชื่นบานไม้ประดับ”

          รองศาสตราจารย์ ดร.สมพร  พุทธาพิทักษ์ผล บรรยายเรื่อง “สำนักบรรณสารสนเทศ  มสธ. กับนนทบุรีศึกษา” โดยพูดถึงวัตถุประสงค์ของโครงการสารสนเทศภูมิปัญญาท้องถิ่น: วิถีแห่งชนนนทบุรี และการดำเนินงานของสำนักบรรณสารสนเทศในด้านภูมิปัญญานนทบุรี ตั้งแต่การสืบเสาะหาแหล่งความรู้จากเรื่องบอกเล่า บันทึกเก่า ความทรงจำ วัตถุ และเอกสารต่างๆ ทั้งที่เป็นแหล่งบุคคล สถานที่สำคัญทางศาสนา แหล่งวัฒนธรรม วิถีแห่งการดำรงชีวิต อาชีพ ฯลฯ จนเกิดผลผลิตแห่งนนทบุรีศึกษาเป็นสื่อเผยแพร่ และกิจกรรมการเผยแพร่ในรูปของหนังสือรวมเรื่องราว นิทรรศการ ห้องสมุดดิจิทัล และการสัมมนาทางวิชาการ

          นางวรนุช  สุนทรวินิต รองผู้อำนวยการสำนักบรรณสารสนเทศ  มสธ. เป็นผู้ร่วมการเสวนาประสาคนนนท์กับปราชญ์ชาวบ้าน ในหัวข้อ “วิถีนนท์ วิถีชน คุณค่าภูมิปัญญานนทบุรี” โดยมีปราชญ์ชาวบ้านสองท่าน คือ  คุณลุงสมพงษ์  สกุลดิษฐ์  เจ้าของสวนทุเรียนนนท์ บางกรวย คนดีศรีแผ่นดิน และคุณลุงชานิน  เฟื่องภักดี  ผู้บุกเบิกการคมนาคมขนส่งทางบก นนทบุรีฝั่งตะวันตก

          คุณลุงชานิน  เฟื่องภักดี เป็นลูกหลานของบรรพบุรุษชาวเมืองนนท์ ที่บุกเบิกเส้นทางการเดินรถในจังหวัดนนทบุรี เริ่มต้นจากช่วงสงครามโลกครั้งที่ ๒ มีผู้คนในกรุงเทพฯ อพยพมาอยู่บางบัวทองกันมาก และในช่วงต้น พ.ศ. ๒๕๐๐ จังหวัดนนทบุรีเริ่มตัดถนนสายบางกรวย-ไทรน้อย ซึ่งเป็นถนนสายเดียวของนนทบุรีฝั่งตะวันตก ยาวประมาณ ๓๙ กิโลเมตร สภาพถนนเป็นดินลูกรัง จึงริเริ่มงานเดินรถโดยสารสาธารณะบนถนนสายบางกรวย-ไทรน้อย เปิดเส้นทาง ๓ สาย คือ ท่าน้ำนนทบุรี-บางกรวย ท่าน้ำนนทบุรี-บางใหญ่ และท่าน้ำนนทบุรี-บางบัวทอง และได้พัฒนาเป็นบริษัทสหบางบัวทองขนส่งจำกัด พร้อมทั้งได้เปิดเส้นทางการเดินรถหลายเส้นทางในเวลาต่อมา  นอกจากนี้คุณลุงชานินยังเคยดำรงตำแหน่งสมาชิกและรองประธานสภาเทศบาลเมืองบางบัวทอง เป็นผู้มีบทบาทเกื้อหนุนสังคมในท้องถิ่นอำเภอบางบัวทองมากมาย นายแสวง  ศรีมาเสริม ผู้ว่าราชการจังหวัดในสมัยนั้น แต่งตั้งให้เป็นกรรมการพิเศษผู้ช่วยผู้ว่าราชการจังหวัดในการดูแลถนนสายบางกรวย-ไทรน้อย ได้รับพระราชทานเครื่องราชอิสริยาภรณ์เบญจมาภรณ์ช้างเผือกเมื่อ พ.ศ. ๒๕๑๓

          จ.ส.อ. สมพงษ์  สกุลดิษฐ์ เกษตรกรเจ้าของสวนทุเรียนตั้งอยู่ตำบลบางขุนกอง อำเภอบางกรวย  เดิมรับราชการทหารและลาออกเมื่อปี ๒๕๐๖ เพื่อทำสวนทุเรียนซึ่งเริ่มต้นจากประสบการณ์ที่สั่งสมมาตั้งแต่เด็กเนื่องจากเป็นอาชีพของทางบ้าน โดยซื้อที่ดินในอำเภอบางกรวย  จังหวัดนนทบุรี ปัจจุบันได้รับการแต่งตั้งให้เป็นประธานชมรมอนุรักษ์ทุเรียนนนท์อำเภอบางกรวย และได้รับการคัดเลือกจากจังหวัดนนทบุรี ให้เป็นกรรมการการจัดประกวดทุเรียนนนท์ และเป็นวิทยากรให้คำแนะนำแก่ชาวสวน และหน่วยงานราชการหลายแห่ง ได้รับรางวัลคนดีนำทางแทนคุณแผ่นดิน ปี พ.ศ. ๒๕๕๒ ได้รับพระราชทานเครื่องราชอิสริยาภรณ์จัตุรถาภรณ์ช้างเผือกเมื่อ พ.ศ. ๒๕๒๖

แหล่งอ้างอิง : เอกสาร “ประวัติย่อวิทยากร ในการสัมมนาทางวิชาการเรื่อง สารสนเทศภูมิปัญญา
ท้องถิ่น: วิถีแห่งชนนนทบุรี
วันที่ ๓๑ สิงหาคม ๒๕๕๓ สำนักบรรณสารสนเทศ  มหาวิทยาลัยสุโขทัย
ธรรมาธิราช”

หมายเหตุ : สาระสำคัญจากการเข้าร่วมสัมมนาเรื่อง “สารสนเทศภูมิปัญญาท้องถิ่น: วิถีแห่งชนนนทบุรี” จัดโดย สำนักบรรณสารสนเทศ  มหาวิทยาลัยสุโขทัยธรรมาธิราช วันที่ ๓๑ สิงหาคม ๒๕๕๓  ณ อาคารเฉลิมพระเกียรติ ๘๐ พรรษา มหาวิทยาลัยสุโขทัยธรรมาธิราช นนทบุรี ผู้เข้าร่วมสัมมนา ได้แก่ อาจารย์สุวคนธ์  ศิริวงศ์วรวัฒน์  นางไพจิตร  เกิดอยู่  นางสาวสุพดี  บรรจงแต้ม นางรุ่งนภา  พื้นงาม นางสาวิตรี  แสงวิริยภาพ และนางทิพยถนอม  นนทนาคร

3,981 total views, 3 views today

1 ตอบกลับไปที่ สารสนเทศภูมิปัญญาท้องถิ่น: วิถีแห่งชนนนทบุรี

  1. Pingback: หน้าแรก | LAIC Blog

ปิดการแสดงความเห็น