กู้หนังสือจมน้ำ

โดย ปรัชญา แก้วมาก
รมย์  ธนูเทพ

          การกู้สภาพและดูแลรักษาหนังสือที่ถูกผลกระทบจากน้ำท่วม หนังสือที่มีสภาพเปียกชื้นเส้นใยจะบวมตัว หมึกบางชนิดก็จะซึมและเกิดเชื้อราขึ้นเป็นอันตรายกับมนุษย์ การนำหนังสือออกจากห้องสมุดนำออกตาก 1-2 เดือนจนกว่าจะแห้ง มันจะทำลายตัวหนังสือมากขึ้นเป็นโอกาศทำให้เชื้อราเพิ่มขึ้น และการนำหนังสือใส่เตาอบแล้วใช้ความร้อนให้น้ำระเหยออกไปกระดาษนั้นจะกรอบและจะทำให้กระดาษติดกัน  ดังนั้นใช้วิธีทำให้แห้ง ด้วยเทคโนโลยี FREEZE DRYING การทำงานของเครื่องนี้คือ โดยใช้ความเย็นโดยฉับพลันที่ -20 องศาจะทำให้น้ำแข็งตัวและกลายเป็นแก๊ส

         ก่อนนำหนังสือเข้าเครื่อง ต้องดำเนินการดังนี้
         1. ต้องจัดแบ่งประเภทหนังสือลำดับความสำคัญ
         2. ทำความสะอาดสิ่งที่ปนมากับน้ำ ด้วยฟองน้ำ, แปรง
         3. ใช้แผ่นพลาสติกคั่นหน้าแต่ละหน้า
         4. แยกหนังสือที่ชำรุดจากการจมน้ำตามสภาพที่เสียหายน้อย/มาก
         5. ใช้ผ้าห่อหุ้มก่อนเพื่อรักษารูปทรงหนังสือและวางไม่ติดกันมาก

         เชื้อราที่โตเร็วใช้วิธี FREEZE DRYING นี้จะทำให้หยุดการเติบโตได้ และใช้รังสีแกรมม่ากำจัดเชื้อรา การทำความสะอาดชั้นหนังสือชั้นไม้ควรเปลี่ยนใหม่เลย ถ้าเป็นชั้นเหล็กใช้น้ำยาฆ่าเชื้อเช็ด หรือใช้แอลกอฮอล์ 95% เช็ด บริเวณห้องควรมีเครื่องดูดอากาศและอากาศถ่ายเท สภาพแวดล้อมผนังต้องทำความสะอาดด้วย ไม่ควรใช้น้ำส้มสายชู และทาสีป้องกันเชื้อรา เครื่องนี้ไม่สามารถแก้ไขความเสียหายที่เกิดขึ้นได้เพียงแต่ทำให้แห้งได้เท่านั้น

หมายเหตุ:- จากการเข้าร่วมการอบรมปฏิบัติการในโครงการ “กู้หนังสือจมน้ำ” เมื่อวันที่ 9 ธันวาคม 2554 เวลา 13.00-17.00 น. ณ ห้องประชุม 501 หอศิลปวัฒนธรรมแห่งกรุงเทพมหานคร โดยผู้เชี่ยวชาญจากประเทศเยอรมัน Mr. Oliver Messerschmidt (Commercial Director) Dr. Manfred Anders (Managing Director)  Mrs. Jana Moczarski (Chief Conservator)  ผู้เข้าร่วมสัมมนา นายปรัชญา  แก้วมาก และนายรมย์  ธนูเทพ

เครื่อง FREEZE DRYING

ผ้าพันห่อหุ้มหนังสือ

793 total views, 1 views today

1 ตอบกลับไปที่ กู้หนังสือจมน้ำ

  1. Pingback: หน้าแรก | LAIC Blog

ปิดการแสดงความเห็น