วัฒนธรรมประชาคมอาเซียน

โดย จันทร์ฉาย วีระชาติ
   สาวิตรี แสงวิริยภาพ

         สิ่งที่ควรทำและไม่ควรทำในประชาคมอาเซียน (Do’s and Don’ts in ASEAN)

        สมรรถนะในการทำงานข้ามวัฒนธรรมของอาเซียน จะต้องตระหนักรู้เกี่ยวกับประชาคมอาเซียนและความต้องการของประชาคมอาเซียน มีความรู้ความเข้าใจด้านกฏหมาย ข้อตกลงในอาเซียน  มีทัศนคติเชิงบวก และในการทำงานเป็นหมู่คณะจะต้องรู้ความแตกต่างทางวัฒนธรรมของแต่ละประเทศ อาทิ

สมรรถนะด้านภาษา
1. ภาษาอังกฤษ (ภาษาในการทำงาน)
2. ภาษาประเทศสมาชิก (ภาษาท้องถิ่น)
3. ภาษากาย
4. ภาษาคน ทำให้เกิดความตระหนักรู้ เข้าใจ เนื่องจากมนุษย์มีความแตกต่างหลากหลาย

สมรรถนะทางด้านการสื่อสาร
1. เทคโนโลยีการสื่อสาร
2. เทคนิคการนำเสนอ เจรจา

สมรรถนะในการทำงานข้ามวัฒนธรรมอาเซียน
1. ความตระหนักรู้เกี่ยวกับประชาคมอาเซียนและการรวมตัวประชาคมอาเซียน
2. ความรู้ความเข้าใจด้านกฎหมาย ข้อตกลงอาเซียน
3. ทัศนคติเชิงบวกต่ออาเซียน
4. การทำงานเป็นหมู่คณะบนฐานของความแตกต่างทางวัฒนธรรมประเพณี

        สิ่งที่ 10 ประเทศอาเซียนมีความแตกต่างกันมากที่สุด ได้แก่ ศาสนา ภาษา อาหาร  สี

ความเข้าใจและการปรับตัวในวัฒนธรรม AEC 
        การติดต่อทำธุรกิจกับประเทศของสมาชิกอาเซียนจะต้องศึกษาวัฒนธรรมของแต่ละประเทศ เพื่อจะได้ไม่ทำในสิ่งที่ไม่ถูกต้อง ดังนี้

1. ประเทศบรูไน (Brunei )
        ภาษา: ภาษามาเลย์ เป็นภาษาราชการ รองลงมาเป็นอังกฤษ, จีน, บาฮาซา
        ประชากร: ประกอบด้วย มาเลย์, จีน, อื่นๆ 
        ศาสนา: อิสลาม, พุทธ, คริสต์ 
        ข้อควรรู้
        - ควรหลีกเลี่ยงเสื้อผ้าสีเหลืองเพราะถือเป็นสีของพระมหากษัตริย์
        - การทักทายจับมือกันเบาๆ และสตรีจะไม่ยื่นมือให้บุรุษจับ
        - การใช้นิ้วชี้ไปที่คนหรือสิ่งของถือว่าไม่สุภาพ 
        - ไม่ใช้มือซ้ายในการส่งของให้ผู้อื่น
        - ไม่มอบของที่เป็นรูปสัตว์ และวันศุกร์เป็นวันหยุดราชการ

2. ประเทศกัมพูชา (Cambodia)
        ภาษา: ภาษาเขมร เป็นภาษาราชการ รองลงมาเป็นอังกฤษ, ฝรั่งเศส, เวียดนามและจีน
        ประชากร: ประกอบด้วย ชาวเขมร, จีน , อื่นๆ 
        ศาสนา: พุทธ
        ข้อควรรู้
        -สีขาว=ไว้ทุกข์

3. ประเทศอินโดนีเซีย (Indonesia)
        ภาษา: ภาษาอินโดนีเซีย เป็นภาษาราชการ รองลงมาใช้ภาษาบาฮาซา
        ประชากร: ประกอบด้วย ชนพื้นเมืองหลายกลุ่ม มีภาษามากกว่า 583 ภาษา ร้อยละ 61 อาศัยอยู่บนเกาะชวา
        ศาสนา: อิสลาม, คริสต์
ข้อควรรู้
        - สีเหลือง=ผู้มีความรู้    สีดำ=ผู้นำทางจิตวิญญาณ    สีแดง=ผู้อาวุโส
        - ไม่ควรใช้มือซ้ายในการรับ-ส่งของ อินโดนีเซียถือว่ามือซ้ายไม่สุภาพ
        - ไม่มอบของที่เป็นรูปสัตว์ และวันศุกร์เป็นวันหยุดราชการ

4. ประเทศลาว (Laos)
        ภาษา: ภาษาลาว เป็นภาษาราชการ
        ประชากร: ประกอบด้วยชนเผ่า ประมาณ 68 ชนเผ่า
        ศาสนา: พุทธ
        ข้อควรรู้
        -ลาว มีตัวอักษรคล้ายของไทย ทำให้คนไทยและคนประเทศลาวอ่านหนังสือกันได้ไม่ยากนัก 
        -ลาวขับรถทางขวา

5. ประเทศมาเลเซีย (Malaysia)
        ภาษา: ภาษามาเลย์ เป็นภาษาราชการ รองลงมาเป็นอังกฤษ, จีน, บาฮาซา
        ประชากร: ประกอบด้วย มาเลย์, จีน, อินเดีย, ชนพื้นเมืองเกาะบอร์เนียว 
        ศาสนา: อิสลาม, พุทธ, คริสต์   
        ข้อควรรู้  
        -สีขาว=ความตาย ไม่มอบของที่เป็นรูปสัตว์ และวันศุกร์เป็นวันหยุดราชการ

6. ประเทศพม่า (Myanmar)
        ภาษา: ภาษาพม่า เป็นภาษาราชการ
        ประชากร: ประกอบด้วยเชื้อชาติ พม่า, ไทยใหญ่, กระเหรี่ยง, ยะไข่, จีน, มอญ, อินเดีย 
        ศาสนา: พุทธ, คริสต์, อิสลาม

7. ประเทศฟิลิปปินส์ (Philippines)
        ภาษา: ภาษาฟิลิปิโน และภาษาอังกฤษ เป็นภาษาราชการ รองลงมาเป็น สเปน, จีนฮกเกี้ยน  จีนแต้จิ๋ว ฟิลิปปินส์ มีภาษาประจำชาติคือ ภาษาตากาล็อก
        ประชากร: ประกอบด้วย มาเลย์, จีน, อินเดีย, ชนพื้นเมืองเกาะบอร์เนียว 
        ศาสนา: คริสต์, อิสลาม 
        ข้อควรรู้  
        - การเข้าไปประกอบธุรกิจในฟิลิปปินส์ในลักษณะต่างๆ เช่น การลงทุนร่วมกับฟิลิปปินส์จำเป็นต้องมีการศึกษาข้อมูลให้ละเอียด โดยเฉพาะในด้านกฎหมาย การจดทะเบียนภาษี และปัญหาทางด้านแรงงาน เป็นต้น

8. ประเทศสิงคโปร์ (Singapore)
        ภาษา: ภาษามาเลย์ เป็นภาษาราชการ รองลงมาคือจีนกลาง ส่งเสริมให้พูดได้ 2 ภาษา ได้แก่  จีนกลางและให้ใช้ภาษาอังกฤษ เพื่อติดต่องานและชีวิตประจำวัน และใช้ภาษาบาฮาซา
        ประชากร: ประกอบด้วยชาวจีน, มาเลย์, อินเดีย 
        ศาสนา: พุทธ, อิสลาม, คริสต์, ฮินดู 
        ข้อควรรู้
        - บุคลากรออกไปศึกษาต่างประเทศทำงานร่วมกับผู้อื่นได้ดีที่สุด
        - ทักษะพัฒนาคนสิงคโปร์คือ 5Q ได้แก่ IQ ( Intelligence Quotient ) ระดับความสามารถทางด้านสติปัญญา EQ ( Emotion Quotient ) ระดับความสามารถในการควบคุมทางด้านอารมณ์ MQ ( Moral Quotient ) ระดับความฉลาดทางจริยธรรม AQ ( Adversity Quotient ) ระดับความสามารถในการอุตสาหะ มุ่งมั่นสู่ความสำเร็จไม่หยุดนิ่ง รวมถึงการแก้ไขปัญหาเฉพาะหน้า และ SQ ( Spiritual Quotient ) ระดับความสามรถในการตีความหมายของชีวิต ความตระหนักรู้ในทางวัฒนธรรม
        - หน่วยราชการเปิดทำการวันจันทร์ – ศุกร์ ระหว่างเวลา 08.30 น.-13.00 น. และ 14.00 น.–16.30 น. และวันเสาร์ เปิดทำการระหว่างเวลา 08.00 น.–13.00 น.
        - การหลบหนีเข้าสิงคโปร์และประกอบอาชีพเร่ขายบริการผิดกฎหมาย จะถูกลงโทษอย่างรุนแรง
        - การลักลอบนำยาเสพติด อาวุธปืนและสิ่งผิดกฎหมายอื่นๆ จะได้รับโทษอย่างรุนแรงถึงขั้นประหารชีวิต

9. ประเทศเวียดนาม (Vietnam)
        ภาษา: ภาษาเวียดนาม เป็นภาษาราชการ
        ประชากร: ประกอบด้วยชาวเวียดนาม, เขมร 
        ศาสนา: พุทธ, คริสต์ 
        ข้อควรรู้
        - สีเหลือง=โชคดี ร่ำรวย  สีเขียว=สีแห่งความหวัง สีแดง=อำนาจ
        - หน่วยงานราชการ สำนักงาน และองค์กรให้บริการสาธารณสุข เปิดทำการระหว่างเวลา 08.00 น.–16.30  น. ตั้งแต่วันจันทร์ – ศุกร์ และเวียดนามไม่อนุญาตให้ถ่ายภาพอาคารที่ทำการต่างๆ ของรัฐ

10. ประเทศไทย (Thailand)
        ภาษา: ภาษาไทย เป็นภาษาราชการ
        ประชากร: ประกอบด้วยชาวไทยเป็นส่วนใหญ่
        ศาสนา: พุทธ, อิสลาม

สรุป  วัฒนธรรมอาเซียนให้ยึดถือกฎกติกาสากลเป็นหลัก  โดยมีแนวคิด  เปิดหู ฟัง   เปิดตา ดู   เปิดปาก ถาม   เปิดใจ  เรียนรู้ เข้าใจ   

แหล่งอ้างอิง :  โครงการพัฒนาบุคลากรงานบริการห้องสมุดและการสร้างเครือข่ายความร่วมมือห้องสมุด สำนักบรรณาสารการพัฒนา สถาบันบัณฑิตพัฒนบริหารศาสตร์ วันจันทร์ที่ 19 พฤษภาคม 2557 ณ ห้องประชุม ชั้น 5 อาคารบุญชนะ อัตถากร วิทยากรโดย รศ.ดร.จิรประภา อัครบวรและคณะ บรรยายเรื่อง สิ่งที่ควรทำและไม่ควรทำในประชาคมอาเซียน (Dos and Don’ts in ASEAN) และผศ.ดร.อรนุช พฤฒิพิบูลธรรม บรรยายเรื่อง การเรียนรู้และปรับตัวสู่วัฒนธรรม AEC

ดูเอกสารฉบับเต็มที่นี่ 

หมายเหตุ :  จากการฟังการบรรยายโครงการพัฒนาบุคลากรงานบริการห้องสมุดและการสร้างเครือข่ายความร่วมมือห้องสมุด วันจันทร์ที่ 19 พฤษภาคม 2557 ณ ห้องประชุม ชั้น 5 อาคารบุญชนะ อัตถากร สำนักบรรณาสารการพัฒนา สถาบันบัณฑิตพัฒนบริหารศาสตร์ มีผู้เข้าร่วมฟังการบรรยาย คือ นางจันทร์ฉาย วีระชาติ และนางสาวิตรี แสงวิริยภาพ

5,420 total views, 2 views today